دۆزینەوە و وەرگێڕانی لە توركیی عوسمانییەوە: هێمن عومەر خۆشناو (2) (ئەرشیفی عوسمانی سەرچاوەیەكی گرنگی مێژووی گەلەكەمانە لە هەموو ڕووێكەوە، دوای ڕووخانی ئەمارەتە كوردییەكان، دەوڵەتی عوسمانی ڕاستەوخۆ بە لایەنی كارگێڕیی ناوچەكانی سەر بەو ئەمارەتانە پەیوەندیدار بووە. لەو سۆنگەیەوە بەشێك لە كاربەدەستانی دەوڵەت لەو ناوچانە و ناوچەكانی تری سەر بە …
تمامیا بابەتیژ ناڤدارێن بنهمالا ئهردهلانی…خان ئهحمهد خان (1636-1612)
د. محهمهد سالح زێباری ئهردهلان، ئێكه ژ میرگەهێن ب ناڤ و دهنگ ل سهرانسهرى كوردستانێ و گرنگترین میرگەهه ل رۆژههلاتا كوردستانێ، نهخاسمه فهرمانرهواییا میرێن وێ، بۆ دهمهكێ درێژ ڤهكێشا و دهستههڵاتا وێ ل ههرێمهكێ بوو، كو ل ئیرانێ، ل سهدێ 13ز ب فهرمى، ب ناڤێ ههرێما كوردستانێ دهاته ناسكر. ئێك: …
تمامیا بابەتیفەرمانبەرانی بادینان لە ئەرشیفی عوسمانیدا.. وەیسی بەگێ ئامێدی
دۆزینەوە و وەرگێڕانی لە توركیی عوسمانییەوە: هێمن عومەر خۆشناو (1) (ئەرشیفی عوسمانی سەرچاوەیەكی گرنگی مێژووی گەلەكەمانە لە هەموو ڕووێكەوە، دوای ڕووخانی ئەمارەتە كوردییەكان، دەوڵەتی عوسمانی ڕاستەوخۆ بە لایەنی كارگێڕیی ناوچەكانی سەر بەو ئەمارەتانە پەیوەندیدار بووە. لەو سۆنگەیەوە بەشێك لە كاربەدەستانی دەوڵەت لەو ناوچانە و ناوچەكانی تری سەر بە دەوڵەتی عوسمانی …
تمامیا بابەتیمهمدووح سهلیم بهگێ وانی 1897 – 1976.. دهستبرایێ میر جهلادهت بهدرخانی، دیپلۆماتێ كورد، ئەندازیارێ پێوهندیێن كورد و ئەرمەنییان و هیمدارێ كۆمهلهیا خۆیبوونێ
كۆنێ رهش دبه د ناڤ گهلهك ملهتان ده ژی وها به؛ مرۆڤ خوه ب باژارێ خوه، گوندێ خوه ئان ئەشیرا خوه بده ناسكرن، بهلێ هن جاران ژی ژ بهر هۆنەرا مرۆڤهكی، پیشە و سازێ مرۆڤهكی ئان مێرانییا مرۆڤهكی، گوندێ وی، باژارێ وی ئان ناڤچهیا وی، ب ناڤێ وی تێ ناسكرن. …
تمامیا بابەتیمهلا عهبدللاهێ بێدوهى و پێنج بهرههمێن وى
تهحسین ئیبراهیم دۆسكى گهڕۆكێ تورك ئهولیا چهلهپى دهمێ سهرهدانا دهڤهرا بههدینان كرى ل ساڵا (1066 مش/1656 ز.) ئاخفتنهكا غهریب د دهر حهقا خهلكێ بههدینان دا گۆتییه، ئهو ژى ئهڤهیه ئهو دبێژت: ل ڤێ دهڤهرێ پێنجى هزار زانا ههنه!(1) ئهگهر ئهم ڤێ گۆتنێ وهك موبالهغهیهكا زێده بهژمێرین، یان بێژین: بهلكى …
تمامیا بابەتیخوێندنەوەیەکی بوونخوازی لە مەڕ بەشێک لە شێعرەکانی هێمنی مووکریانی دا
چنوور سەعیدی – ماستەری فەلسەفە لە زانکۆی علووم و تەحقیقاتی تاران لــەم وتــــارەدا خـــــوێندنەوەیەکی بــــــوونخـــوازی (ئێگزیستانسیالیزمی) دەکرێ لە سەر هەندێ لە شێعرەکانی مامۆستا هێمن، هەروەها بە تیشک خستنە سەر چەمکی ئیرادە و ئازادی، بەرپرسایەتی و بەڵیندارێتی، ژن، رەنج و تەنیای و مانا و رەهەندەکانی، بەرهەمەکانی مامۆستا لە سونگەی ئەم قوتابخانەیە …
تمامیا بابەتیلە ئەدەبى زاردەڤیى کوردییەوە: بەیتى شێخڕەش و شێخمەند هەکارى – موکریان (سەدەى 6ک./12ز.)
د. زرار صەدیق تۆقیق شێخمەند و شێخڕەش، بەیتێکى فۆلکلۆریی رەسەن و گەنجینەیەکى دیرۆکى چاند و ئەدەبى زارەکیی کوردییە، بە درێژایی پتر لە هەشتسەد ساڵ سینگاوسینگى کردوە و دەماودەم گواستراوەتەوە و بەیتبێژانى نەخوێندەوار پێی دڵبەند بونە و لەبەریان کردوە و لە کۆڕ و شەوبێریەکان خوێندویانەتەوە تا گەهیشتۆتە دەستى ڤەکۆڵەران و دڵسۆزانى …
تمامیا بابەتیكچا كافرۆشى د ناڤبهرا تابلويهكێ هونهرى و چیڕۆكهكا راست دا
بهرههڤكرن: سينهم چێى تابلويهكێ هونهرى و گهلهك جوان، ل ساڵا 1936ێ، ههر زوى ل كوردستانێ بهڵاڤ بوو و د دهمهكێ كێم دا ل گهلهك وهڵاتێن ڕۆژههڵاتى ژى، وى تابلویى دهنگ ڤهدا، ههر ژ وى دهمى حهتا ساڵێن حهشتێيان و نۆتان، ئهڤ تابلويه ل هندهك ماڵان وهك هێمايهكێ جوانيێ دهاته ههلاويستن. …
تمامیا بابەتیشیعری فەهلەویاتی هەرێمی فارس
ڕزگار جەباری خەڵکی کورد لەمێژە لە هەرێمی فارسدا هەبوونە و ژیاون. تەنانەت دەگەڕێتەوە بۆ پێش وڵاتگیریی عەرەب و پێش زایینیش. گەڕاڵە عەرەبەکان بە فراوانی باسیان لە هۆز و ڕەمەکانی کورد لە هەرێمی فارسدا کردووە. کە بەناوبانگترینیان ڕەمەکانی گیلویە، لوالجان، دیوان، شەهریار و کاریان بوونە. تەنانەت هۆزی شوانکارە کە هۆزێکی بەهێزی …
تمامیا بابەتی
گۆڤارا مەتین گۆڤارەکا ڕەوشەنبیری یا گشتی-هەیڤانەیە